Nieuw onderzoek uit de VS toont een verband tussen frequent koppen en een afname in de hersenprestaties
Nieuw onderzoek uit de VS toont een verband tussen frequent koppen en een afname in de hersenprestaties

Hoe gevaarlijk is koppen voor jeugdspelers?

Nieuw onderzoek uit de VS toont een afname in de hersenprestaties van spelers die frequent een bal koppen. In verschillende landen groeit de roep om koppen bij kinderen aan banden te leggen. Ook in Nederland onderzoekt de KNVB de negatieve impact van koppen op jeugdspelers. Is een kopverbod onvermijdelijk?

Onderzoekers van het Albert Einstein College of Medicine in New York volgden 308 volwassen amateurspelers in een poging om een verband aan te tonen tussen frequent koppen en de hersenprestaties. De spelers werden gedurende een periode van twee jaar onderworpen aan aan reeks neuropsychologische testen, waarin onder meer aandacht werd besteed aan het geheugen. 


Het onderzoek, dat eerder deze maand werd gepubliceerd, toont dat de cognitieve prestaties verslechterden wanneer er in de twee weken voorafgaand aan de tests frequent werd gekopt tijdens trainingen en wedstrijden. Er werd geen verband gevonden tussen de cognitieve prestaties en onbedoelde impact op het hoofd, bijvoorbeeld wanneer de bal tijdens de wedstrijd op het achterhoofd belandde.

'Koppen heeft impact'

"Het koppen van de bal is niet ongevaarlijk", concludeert Michael Lipton, hoogleraar radiologie, psychiatrie en gedragswetenschappen aan het Albert Einstein College in de Telegraph. "Ik denk dat dat de kernboodschap is - dat koppen impact heeft op het hoofd, zelfs wanneer het bij een enkele keer geen direct probleem lijkt te veroorzaken. Onze zorg is dat subtiele, zelfs tijdelijke verminderingen in cognitieve functies door koppen kunnen leiden tot microstructurele veranderingen in de hersenen die vervolgens leiden tot een blijvend verstoorde hersenfunctie."

Geheugenverlies na koppen

De uitkomsten van het onderzoek liggen in lijn met een studie uit 2016 door de Schotse University of Stirling. Daarin werd aangetoond dat er sprake was van geheugenverlies direct na het koppen van de bal. Actievoerders zagen het onderzoek als bewijs voor de Britse oud-voetballers die op relatief jonge leeftijd dement werden. Zo werd de voormalige Engelse spits Jeff Astle gediagnostiseerd met chronische traumatische encefalopathie (CTE), een vorm van dementie die wordt veroorzaakt door hoofdletsel. 

Eigen onderzoek KNVB

De Engelse Football Association voert sinds begin dit jaar een eigen onderzoek uit naar het verband tussen dementie en koppen in voetbal. Ook in Nederland krijgt het onderwerp steeds meer aandacht. In de zomer van 2018 startte de KNVB met het AMC en de VU een onderzoek naar koppen in jeugdvoetbal. De bond stelt dat er op dit moment geen bewijs is dat koppen (op de lange termijn) schadelijk is.


Over het onderzoek uit Schotland waarin geheugenverlies door koppen werd aangetoond, zei Edwin Goedhart, chef-arts van de KNVB tegen Nieuwsuur: "De proefpersonen moesten in korte tijd en met veel kracht heel veel ballen koppen. Dat gebeurt normaal niet. Daarom vind ik ook dat we genuanceerd naar de ontstane effecten moeten kijken."

'Verbod leidt juist tot risico's'

Een verbod op koppen bij jeugdspelers, acht de KNVB voorlopig niet gewenst. "Een verbod op koppen tot een bepaalde leeftijdscategorie leidt tot minder mogelijkheden om het koppen goed aan te leren, waardoor de risico’s groter worden zodra het wel toegestaan is."


De KNVB zegt voorlopig de lijn van de FIFA en de UEFA te volgen. Laatstgenoemde voert ook een uitgebreid onderzoek uit naar koppen in het jeugdvoetbal. Mocht uit het eigen onderzoek of het onderzoek van de UEFA blijken dat er risicovolle situaties ontstaan, dan zal gerichte aanpassing van de regelgeving zeker plaatsvinden, aldus de KNVB. 

Terug
Andere content